Patent & Faydalı Model · Hizmet

Faydalı Model

Faydalı model, Türkiye’de yeni ve sanayiye uygulanabilir teknik çözümler için değerlendirilebilen bir koruma yoludur. Patentten farklı inceleme ve koruma özellikleri bulunduğundan, buluşun niteliğine göre hangi yolun uygun olduğu başvuru öncesinde belirlenmelidir.

Çalışma alanıPatent & Faydalı Model
YaklaşımTeknik koruma
İçerik türüHizmet
Kısa cevap

Faydalı Model nedir?

Faydalı model, Türkiye’de yeni ve sanayiye uygulanabilir teknik çözümler için değerlendirilebilen bir koruma yoludur. Patentten farklı inceleme ve koruma özellikleri bulunduğundan, buluşun niteliğine göre hangi yolun uygun olduğu başvuru öncesinde belirlenmelidir.

Faydalı model, belirli ürün niteliğindeki teknik yenilikler için değerlendirilebilen sınai mülkiyet hakkıdır; her buluş konusu bu korumaya uygun olmadığından konu ve yenilik şartı önceden incelenmelidir.

Teknik koruma

Patent dosyasında üç alanı birlikte kurun

01

Teknik çözüm

Buluşun çözdüğü problemi, zorunlu teknik özellikleri ve alternatif uygulamalarını açıklaştırın.

02

Önceki teknik

Patent dokümanları ve teknik yayınlarla yenilik ve ilgili teknik alanı araştırın.

03

İstem kapsamı

Tarifname ile desteklenen, ticari olarak anlamlı ve teknik olarak savunulabilir istem kapsamı kurun.

Patentlenebilirlik

Faydalı Model için teknik kapsam nasıl hazırlanır?

Buluşun ticari fikri kadar teknik çözümünün nasıl çalıştığı ve hangi özelliklerle önceki teknikten ayrıldığı önemlidir.

Teknik problem ve çözüm

Buluşun çözdüğü problem, zorunlu teknik unsurlar ve elde edilen teknik etki açıkça tanımlanır.

Yenilik araştırması

Önceki patent dokümanları ve teknik yayınlar üzerinden benzer çözümler ve ayrışan özellikler belirlenir.

Tarifname ve istemler

Tarifname buluşu uygulanabilir biçimde açıklar; istemler ise talep edilen korumanın hukuki sınırını kurar.

Başvuru öncesinde ürünün satışa sunulması, fuarda gösterilmesi, internet sitesinde açıklanması veya gizlilik olmadan üçüncü kişilerle paylaşılması yenilik açısından risk oluşturabilir. Bu nedenle açıklama ve başvuru takvimi birlikte planlanmalıdır.

Patent başvurusu teknik ve hukuki bir metindir. Çok dar istemler ticari korumayı sınırlayabilir; aşırı geniş ve desteklenmeyen istemler ise inceleme sorunlarına yol açabilir. Buluşun alternatif uygulamaları ve gelecekteki ürün geliştirmeleri dosya hazırlanırken düşünülmelidir.

Yol haritası

Faydalı model hangi buluşlarda değerlendirilir?

Faydalı model, patentten farklı bir inceleme ve koruma yapısına sahiptir. Uygunluk değerlendirmesinde buluşun konusu ve teknik niteliği baştan ayrıştırılmalıdır.

  1. 1

    Buluş konusunu sınıflandırın

    Çözümün ürün/cihaz niteliğini ve faydalı model koruması dışında kalan konu türlerine girip girmediğini belirleyin.

  2. 2

    Yenilik araştırması yapın

    Önceki patent dokümanları ve teknik yayınlarla çözümün yeni olup olmadığını araştırın.

  3. 3

    Patent ile faydalı modeli karşılaştırın

    Koruma süresi, inceleme yapısı, konu kısıtları ve ticari hedeflere göre hangi koruma yolunun uygun olduğunu değerlendirin.

  4. 4

    Başvuru ve sonraki işlemleri planlayın

    Tarifname/istem dosyasını hazırlayıp araştırma, belge ve yıllık ücret süreçlerini takvime bağlayın.

Hazırlık

Gerekli bilgi ve belgeler

Faydalı Model için gerekli bilgi ve belgeler dosyanın aşamasına göre değişir; ilk kontrolde aşağıdaki temel veriler hazırlanmalıdır.

Temel hazırlık listesi

  • Başvuru sahibi / hak sahibi bilgileri
  • Faydalı Model ile ilgili mevcut kayıt ve belgeler
  • Korunacak ürün, hizmet, teknik çözüm veya görsel kapsam
  • Hedef pazar, kullanım ve zamanlama bilgileri

Ücret ve süreyi etkileyenler

  • İşlem türü ve dosyanın mevcut aşaması
  • Sınıf, ülke, tasarım veya teknik kapsam
  • Başvuru tarihindeki güncel resmî ücretler
  • Ek araştırma, delil, çeviri veya uzmanlık ihtiyacı
  • İtiraz/yenileme ve sonraki takip işlemleri
Risk yönetimi

Sık yapılan hatalar

Faydalı Model işlemlerinde en maliyetli sorunlar çoğunlukla kapsamın yanlış kurulması, eksik kayıt kontrolü veya kritik sürelerin kaçırılmasından doğar.

01

Faydalı Model kapsamını ticari hedefle eşleştirmeden işlem yapmak

02

Ön araştırma veya mevcut kayıt kontrolünü atlamak

03

Belge ve açıklamaları birbirini desteklemeyecek biçimde hazırlamak

04

Kurum süreleri ve sonraki sicil işlemlerini takip etmemek

Merak edilenler

Faydalı model hakkında sık sorulanlar

Faydalı modelde buluş basamağı incelenir mi?

TÜRKPATENT bilgilendirmesine göre faydalı modelde yenilik ve sanayiye uygulanabilirlik değerlendirilir; patentteki gibi buluş basamağı incelemesi yapılmaz.

Her buluş faydalı modelle korunabilir mi?

Hayır. Usuller, usuller sonucu elde edilen ürünler ile kimyasal/biyolojik ve bazı eczacılık/biyoteknoloji konuları faydalı model koruması dışında kalabilir.

Faydalı model koruması patentten daha mı güçlüdür?

Genel olarak “daha güçlü” veya “daha zayıf” şeklinde tek cevap yoktur; konu uygunluğu, koruma süresi ve inceleme yapısı farklıdır.

Patent yerine faydalı model seçmeden önce ne araştırılmalı?

Buluşun konu bakımından uygunluğu, yeniliği, hedef pazar ve uzun vadeli koruma ihtiyacı birlikte değerlendirilmelidir.

Kaynak ve güven

Resmî kaynaklar ve içerik notu

Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır. Resmî ücretler, uygulamalar ve mevzuat değişebilir; somut dosya güncel kayıtlar ve ilgili uzmanlar tarafından ayrıca değerlendirilmelidir.

Son güncelleme: 13 Ağustos 2026 · İçerik sorumlusu: Küresel Patent

Önceki konuPatent HükümsüzlükKonu merkeziPatent & Faydalı ModelSonraki konuFaydalı Model Başvurusu
İlk değerlendirme

Dosyanızı birlikte değerlendirelim

Korunacak değeri, hedef pazarları ve mevcut kayıtları paylaşın; uygun yol haritasını birlikte belirleyelim.